$(document).ready(function () { $(".validate").validationEngine(); });
Thứ năm, 09-11-2017 | 15:14GMT+7

Bánh Đa Kế (Bắc Giang): Sức sống một làng nghề

TBV - Bánh đa Kế là món ăn dân dã, món quà quê vô cùng bình dị. Trải qua bao thăng trầm biến cố của lịch sử, món bánh này vẫn được lưu truyền phát huy qua từng thế hệ người dân nơi đây.
Nghề làm bánh Đa Kế nổi tiếng thuộc làng Dĩnh Kế, phường Dĩnh Kế, TP. Bắc Giang (Bắc Giang). Có tận mắt chứng kiến quy trình sản xuất để tạo ra những chiếc bánh đa thơm ngon, mới thấu hiểu đươc sự vất vả của những “nghệ nhân” làm bánh nơi đây và sự tinh tế tỉ mỉ trong từng công đoạn làm bánh. 

Bánh đa Kế đặc biệt thơm ngon bởi vị bùi, thơm béo của lạc, vừng, khoai lang, hòa quyện với loại gạo ngon đặc trưng của vùng Kinh Bắc. Để làm ra một chiếc bánh đa phải trải qua rất nhiều giai đoạn.Trước tiên phải chọn gạo, phải là gạo tẻ không dính, đem ngâm nước từ 12-13 giờ sau đó đem say. Gạo được say làm hai lần phải đảm bảo yêu cầu làm sao cho bột thu được phải mịn.
 

Theo ông Trần Đức Như (78 tuổi), một nghệ nhân làm bánh lâu năm cho biết: Phải trải qua rất nhiều công đoạn mới cho ra được một sản phẩm bánh đa. Trong đó, khâu tráng bánh đóng vai trò vô cùng quan trọng, nó đòi hỏi sự khéo léo của người thợ mà không phải ai cũng làm được. Điều đặc biệt là người thợ tráng bánh 2 lần, lần đầu tráng bánh sắp chín,khi lớp bánh vẫn còn ướt người thợ lại cho thêm một lớp bột trên lớp bánh cũ để đảm bảo bánh dầy dặn, tạo độ xốp cho bánh sau đó người thợ rắc lên mặt bánh lạc sống, vừng và đậy năp lại chờ cho bánh chín.

Một người thợ đứng tráng bánh từ lúc 5 giờ sáng đến 11 giờ, tráng được khoảng 200 chiếc bánh. Khi bánh chín người thợ khéo léo quận lớp bánh vào ống trúc và cho ra phên làm bằng tre, hoặc nứa làm sao cho lớp bánh được dải đều.Người làm bánh cho lớp mặt bánh đươc rắc lạc,vừng xuống phía dưới phên,bánh tráng xong được đem đi phơi,bánh đa được phơi hai lần cho khô kiệt,khi bánh vẫn còn dẻo người ta bóc bánh làm sao thật nhẹ nhàng, để không cho bánh bị rác. Bánh đa Kế có nhiều loại gồm: Bánh vừng đen, bánh vừng vàng, ngoài ra còn có bánh ngọt, bánh rắc thêm dừa, lạc….
 

Khâu cuối cùng của sản xuất bánh đa Kế đó là quạt bánh. Đây là khâu khó nhất trong khi làm bánh đểlàm ra chiếc bánh đa Kế chín đều thơm ngon. Bánh đa được quạt bằng than hoa,kỹ thuật nướng bánh đòi hỏi sự khéo léo,không được quạt quá mạnh nếu không lửa to bánh dễ cháy và không chin tới. Một tay quạt liên tục, một tay lật bánh đều hai mặt cho đến khi nào bánh giãn nở phồng đều lên,chínrộp dần dần và cong lên khum khum, từ từ chuyển sang màu vàng ruộm và khi vừng, lạc thơm lừng là bánh đã chín.

Trong thời gian tới, để làng nghề bánh đa Kế Bắc Giang có sự phát triển bền vững,cần có sự vào cuộc của các cơ quan, bàn ngành trên địa bàn tỉnh cũng như đưa ra được các giải pháp đồng bộ như: Tăng cường đầu tư về vốn, kỹ thuật; mở rộng thị trường; xây dựng thương hiệu làng nghề, quảng bá sản phẩm, phát huy vai trò các nghệ nhân và hiệp hội làng nghề;quan tâm đến việc truyền nghề, mở rộng, lan tỏa phát triển ngành nghề truyền thống của địa phương.
Bài và ảnh: Đỗ Thị Hương