$(document).ready(function () { $(".validate").validationEngine(); });
Thứ năm, 16-08-2018 | 10:47GMT+7

Bình Phước: Đau đáu phương hướng "giữ lửa" nghề dệt thổ cẩm S'Tiêng

TBV - Từ xa xưa, nghề dệt thổ cẩm đã trở thành nét văn hóa không thể thiếu trong đời sống vật chất và tinh thần của người dân tộc S’Tiêng ở Bình Phước. Ngày nay, nền kinh tế đất nước ngày càng đổi mới, đứng trước sự hội nhập và phát triển của xã hội nên nghề dệt thổ cẩm nơi đây không còn như trước và đứng trước nguy cơ mai một...
Theo phong tục người S’Tiêng, người con gái khi đến tuổi trưởng thành nếu biết dệt thổ cẩm sẽ được dân làng tôn trọng, đánh giá cao và đó cũng là tiêu chí mà các chàng trai chọn vợ. Do đó, mỗi cô bé khi vừa bước vào độ tuổi từ 12 – 14 sẽ được mẹ dạy cho dệt thổ cẩm. Đến tuổi lấy chồng, họ có thể tự dệt được váy, áo đẹp để mặc trong ngày cưới. Có thể nói đây là một niềm tự hào lớn đối với người phụ nữa S’Tiêng! 

Đối với người S’Tiêng dệt thổ cẩm càng đẹp, sẽ càng thể hiện được sự sắc sảo, khéo léo của người phụ nữ mà hơn thế nữa còn thấm nhuần tinh thần của dân tộc. Mỗi tấm thổ cẩm S’Tiêng được xem như cả một tác phẩm văn hóa, nghệ thuật hoàn chỉnh, với những nét hoa văn trang nhã, phong phú và tinh xảo. Qua bàn tay khéo léo của người phụ nữ, những tấm vải truyền thống độc đáo biến thành những chiếc váy, áo, khăn choàng truyền thống mang đặc trưng văn hóa của người S’Tiêng. Chính vì vậy trong những ngày lễ, tết của dân tộc, người S’tiêng đều mặc trang phục truyền thống. Đây là lúc họ thể hiện được tình đoàn kết hơn bất cứ lúc nào.
 

Người dân tộc S’Tiêng bên sản phẩm thổ cẩm.
 

Nghề dệt thổ cẩm của người dân tộc S’Tiêng không chỉ mang một nét đặc trưng văn hóa đặc trưng mà còn góp phần đem lại thu nhập ổn định cho người dân trong vùng. Đáng buồn thay ngày nay, người ta chỉ thấy những bộ quần áo bằng thổ cẩm với nhiều màu sắc của người S’tiêng trong dịp lễ, tết, còn những ngày thường chẳng mấy ai “mặn mà” với trang phục này nữa. Bên cạnh đó, nghề không còn nhận được sự quan tâm, chú trọng như trước, cụ thể người dệt thổ cẩm đã ít, người trẻ dệt thổ cẩm lại càng khan hiếm.

Việc duy trì, phát triển nghề dệt thổ cẩm của đồng bào dân tộc thiểu số không chỉ nhằm lưu giữ nét đẹp truyền thống mà còn tạo việc làm, tăng thu nhập cho nhiều gia đình, góp phần nâng cao đời sống kinh tế của vùng, địa phương. Vấn đề này ngoài được các nghệ nhân làng nghề mà cả chính quyền địa phương tỉnh Bình Phước cũng vô cùng quan tâm, chú trọng.

Tuy nhiên, rất nhiều phương pháp, đề án được đặt ra nhằm xây dựng, phát triển, và hỗ trợ người dân làm nghề thế nhưng vẫn chưa thể vực dậy được nghề truyền thống của người S’tiêng. Đồng thời, vấn đề đầu ra cho các sản phẩm cũng là một yếu tố đáng để cân nhắc kỹ lưỡng, song song đó các sản phẩm làng nghề lại chịu sự cạnh tranh mạnh mẽ từ sản phẩm Trung Quốc có giá thành rẻ mà khách hàng lại chưa hiểu hết những giá trị đích thực từ thổ cẩm của đồng bào dân tộc thiểu số. Vì thế, rất khó để duy trì hoạt động thường xuyên cho các cơ sở dệt thổ cẩm.

Dù vậy, chỉ cần có những con người hết lòng yêu nghề, khát khao giữ gìn làng nghề, văn hóa truyền thống, tương lai không xa nghề dệt thổ cẩm sẽ lại khởi sắc và có một hướng phát triển mới. Do đó, ngay thời điểm này, rất cần những đề án thiết thực, những chính sách kêu gọi, tuyên truyền, vận động lớp trẻ S’tiêng giữ được nghề truyền thống của dân tộc mình. Hãy để con em dân tộc S’Tiêng nói riêng, cả nước nói chung ý thức được và đau đáu một nỗi niềm cần phải bảo tồn tâm huyết quý báu của cha ông gây dựng nên và truyền lại cho đến hôm nay…
Bài và ảnh Nguyễn Quỳnh