$(document).ready(function () { $(".validate").validationEngine(); });
Thứ năm, 02-11-2017 | 10:28GMT+7

Nón lá Sai Nga (Phú Thọ): Đa dạng hoá mẫu mã để mở rộng thị trường tiêu thụ

TBV - Nón lá Sai Nga từ lâu đã nổi tiếng khắp trong và ngoài tỉnh bởi sản phẩm nón lá bền, đẹp. Trải qua nhiều giai đoạn thăng trầm, song nghề làm nón ở đây vẫn được duy trì, phát triển.
Ông Trần Văn Thảo, Chủ tịch UBND xã Sai Nga, huyện Cẩm Khê (Phú Thọ) không dấu được niềm vui cho biết: “Từ lâu, Sai Nga chúng tôi đã nổi tiếng khắp trong và ngoài tỉnh nhờ nghề nón lá với những sản phẩm bền đẹp. Hiện toàn xã Sai Nga có 1.179 hộ thì có tới 612 hộ tham gia làm nón. Thu nhập từ nghề nón đã góp phần quan trọng trong việc triển khai chương trình xây dựng nông thôn mới của xã, đưa đời sống của người dân không ngừng cải thiện. Nghề làm nón lá của địa phương đã được UBND tỉnh Phú Thọ công nhận làng nghề từ năm 2006”. 

Về nguyên liệu làm nón thường là bằng lá cọ. Đây là nguyên liệu sẵn có ở vùng đất Cẩm Khê nói riêng và vùng quê trung du Phú Thọ nói chung. Tuy nhiên, do lá cọ cứng nên đòi hỏi người khâu (hay còn gọi là may) nón phải thật khéo léo, bền bỉ và tinh tế. Ngày nay, nhiều hộ dân trong làng mua thêm lá thanh, lá mai làm nguyên liệu thay thế lá cọ. Tuy nhiên, theo kinh nghiệm của những người làm nghề lâu năm, nếu nón được làm bằng lá cọ sẽ bền và đẹp hơn.
 

Làng nghề Nón lá Sai Nga, huyện Cẩm Khê, Phú Thọ

Để làm ra một chiếc nón, người thợ phải thao tác qua rất nhiều công đoạn, từ tìm chọn nguyên vật liệu, làm vành, giẽ lá, là lá, quay khâu, nức, nhôi, sấy... Cụ thể, sau khi chọn được nguyên liệu, người thợ sẽ xếp từng lá vào vòng nón, một lớp mo tre và một lớp lá nữa rồi khâu bộ bằng kim; khâu là công đoạn rất khó bởi nếu không khéo tay thì dẫn đến lá bị rách, nón sẽ hỏng. Người nào khâu mau tay và chắc tay chiếc nón sẽ bền và đẹp hơn. Sau khi đã khâu xong thì bắt đầu nhôi. Đây cũng là công đoạn rất khó, nếu nhôi kỹ và chặt chiếc nón sẽ không bị sổ hoặc bung ra, còn làm qua loa, không đủ độ chặt kết quả sẽ ngược lại. Biên độ, lực tay thế nào đó cũng là bí quyết làm nghề của những người dân Sai Nga. Sau khi khâu xong chiếc nón, người thợ hơ bằng diêm sinh làm cho màu nón trở nên trắng và không bị mốc…

Trung bình mỗi ngày một người có thể làm được 3-4 chiếc nón, nếu làm giỏi có thể được 5-6 nón. Giá mỗi chiếc nón đẹp trung bình được bán với giá 60.000 đồng, trừ chi phí nguyên liệu và “lấy công làm lãi” mỗi chiếc nón cũng cho người thợ thu lời khoảng 50.000 đồng…Nón lá Sai Nga làm ra đến đâu được các thương đến tận nơi thu mua hoặc được bán tại chợ phiên của xã, và đã có mặt ở khắp các phiên chợ các tỉnh phía Bắc như Yên Bái, Lào Cai, Tuyên Quang. 

Theo ông Trần Văn Thảo - Chủ tịch UBND xã Sai Nga: Trong thời gian tới, để Nón lá Sai Nga có bước phát triển bền vững cần xem xét định hướng lại việc phát triển làng nghề cho phù hợp với xu thế mới; có cơ chế, chính sách phù hợp để khuyến khích phát triển ngành nghề. Đặc biệt, xã sẽ tập trung tuyên truyền động viên nhân dân tiếp tục đầu tư vào duy trì và phát triển nghề làm nón truyền thống; phối hợp với các đơn vị chức năng, tranh thủ sự giúp đỡ, tạo điều kiện của các cấp, ngành để mở các lớp tập huấn chuyển giao kỹ thuật sản xuất nón lá, nhằm nâng cao hơn năng suất, chất lượng, đa dạng hóa mẫu mã sản phẩm cho phù hợp với yêu cầu của thị trường. Đồng thời, tăng cường quảng bá sản phẩm dưới nhiều hình thức để mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm nón lá Sai Nga ra mọi miền đất nước.
Đức Minh