$(document).ready(function () { $(".validate").validationEngine(); });
Thứ năm, 28-09-2017 | 15:08GMT+7

Đỉnh cao và đẳng cấp của gỗ Lũa Tuyên

TBV - Đó chính là Cơ sở gỗ Lũa của Nghệ nhân Nguyễn Quang Vịnh trú tại Tổ 19, Thị trấn Vĩnh Lộc, Chiêm Hóa, Tuyên Quang.
Cách cầu Chiêm Hoá không xa là ngôi nhà nhỏ của nghệ nhân Nguyễn Quang Vịnh –Cơ sở gỗ Lũa nổi tiếng của vùng đất Chiêm Hóa,người sở hữu bộ bàn ghế hình rồng độc đáo làm bằng gỗ Ngọc am. Khi vào nhà, chúng tôi ngửi thấy mùi thơm thoang thoảng từ bộ bàn ghế toả ra. Theo ông Vịnh, càng về đêm thì mùi thơm từ bộ bàn ghế càng đậm đặc hơn. Trong nhà không bao giờ xuất hiện ruồi muỗi hay côn trùng vì chúng sợ mùi thơm của loại gỗ này.

Bộ bàn ghế này có hình dáng khá đặc biệt, với 4 chiếc ghế được chạm trổ rồng phượng tinh xảo. Mỗi con rồng với dáng uốn lượn, trạng thái hoàn toàn khác nhau. Những hoa văn họa tiết của tứ linh gồm "Long - Ly - Quy - Phượng" cũng được sắp đặt một cách tự nhiên, hài hoà.Mỗi chiếc ghế có chiều cao khoảng 1,5m với hình dáng tự nhiên, ít phải đục đẽo, chỉ có phần bệ ngồi là bào nhẵn đánh bóng. 4 chiếc ghế này không theo một quy chuẩn hình dáng nhất định. Theo ông Vịnh, để thuận theo tự nhiên nên ông không muốn can thiệp quá sâu vào việc tạo dáng hay lắp ghép các hoa văn vào ghế.
 

Bộ bàn ghết Bát mã tứ cảnh.

Mặt chiếc bàn gỗ Ngọc am lại không bằng phẳng mà lồi lõm, uốn lượn giống như những cung đường Tây Bắc. Xung quanh mặt bàn hình tròn là một "con đường" mà ông Vịnh gọi là "đường vành đai" được tạo tác kỳ dị, gấp khúc, chỗ dựng đứng, chỗ hoắm sâu.

 Từ trước những năm 2000, ông Vịnh đã có đam mê với gỗ Ngọc am. Nhưng Ngọc am lúc ấy chưa có giá, cũng chưa có ai dùng gỗ Ngọc am để làm đồ vật trong nhà. Sau này, khi đã bước chân vào nghề làm gỗ Lũa, ông Vịnh mới quyết định chuyên tâm vào gỗ Ngọc am. Ngày nào người dân Chiêm Hoá cũng thấy ông Vịnh lặn ngụp dưới sông chỉ để vớt lên những khúc gỗ cứng như đá. Có lần, ông phải mất 3 ngày mới đưa được khối gỗ khổng lồ giữa đáy dòng Gâm lên bờ.
 

Tác phẩm Quan Công thượng đao.


Tác phẩm Bạt phong hồi đầu, âu yến tình mẫu tử.

 
Theo nghệ nhân Nguyễn Quang Vịnh cái khó hiện nay là nguồn nguyên vật liệu để chế tác gỗ Lũa vô cùng khó khăn và khan hiếm, vướng mắc ở cả khâu về quản lý trực tiếp là Kiểm lâm cũng như nhận thức của người dân xem như là củi đốt nên mong muốn của ông là có cơ chế rộng rãi để giúp ông thu gom thuận lợi hơn, tạo thêm thu nhập cho người dân cũng như đóng góp cho ngân sách Nhà nước.
Khi nhắc đến Cơ sở gỗ Lũa của nghệ nhân Nguyễn Quang Vịnh ai cũng biết, điều đáng mừng hơn giờ đây Cơ sở của ông đã đươc các cấp ủy chính quyền trong huyện ủng hộ hết sức và xem là điểm nhấn điển hình về gỗ lũa Chiêm Hóa, Tuyên Quang. Và khi nhắc đến Chiêm Hóa -Tuyên Quang là không thể không nói tới gỗ lũa của cơ sở Nguyễn Quang Vịnh,được xem như là sản phẩm tiêu biểu cho quê hương Chiêm Hóa. Hàng năm cơ sở ông tạo công ăn việc làm và thu nhập cho hơn 15 lao động với thu nhập bình quân từ 8-10 triệu đồng mỗi tháng.

Với hơn 20 năm trong nghề ông đã mang sản phẩm gỗ Lũa của cơ sở mình đại diện cho tỉnh Tuyên Quang đi trưng bày hơn 30 cuộc triển lãm với tư cách là hàng hóa tiêu biểu và đặc biệt của Chiêm Hóa -Tuyên Quang.
Ngọc Ánh